Kalp Krizinde Devrim: Türk Doktor Teşhis Süresini 6 Saatten 10 Dakikaya İndirdi
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nden Doç. Dr. Özgür Mehmet Yis, kalp krizi teşhisini dakikalara düşürecek bir sistem geliştirdi. “MikroRNA Tabanlı Optik Biyosensör” adlı projeyle, hasta parmağından alınan tek damla kan, 10 dakika içinde kalp krizi riskini gösteriyor. Adamların mevcut yöntemle hastanede 6 saat beklediğini düşünün, bu ne büyük bir fark… Üstelik bu cihaz, ambulansta bile kullanılabilecek. Yani hasta daha hastaneye ulaşmadan müdahale başlayabilecek.
Doç. Dr. Yis, bu projeyle Doctorclub Awards 2025’te “Yılın Yenilikçi Temel Bilimler Doktoru” seçildi. Yani Türkiye’nin en iyileri arasında yer aldı. Haber kaynaklarına göre, sistem şeker ölçüm cihazına benziyormuş ama içindeki sensörler çok daha karmaşık. Kan içindeki mikroRNA seviyelerini ölçüp, kalp krizini anında tespit ediyor. İnanır mısınız, eski yöntemde 6 saat bekliyorduk, şimdi 10 dakika…
Projede ekip de var tabi. Doç. Dr. Yis, “Üniversitemizden Prof. Dr. Hale Kökçam hocamız, Hayriye Soytürk hocamız, Ozan Yılmaz hocamız… Herkes elini taşın altına koydu” dedi. PCR çalışmaları, biyosensör geliştirme, validasyon… Her biri ayrı bir uzmanlık. Bu ekip işi sağlama almış.
Şu anki kardiyoloji kılavuzları, kalp krizi tanısı için 6 saat laboratuvar süresi öngörüyor. Ama bu yeni sistemle hasta başında, olay yerinde, 10 dakikada sonuç alınacak. Doç. Dr. Yis, “Dünyada algoritmaları değiştirecek bir proje. Hasta kalp krizi geçirdiği an anlaşılacak ve hemen girişim yapılabilecek” diye konuştu. Vatandaşın canı yanmasın diye uğraşıyorlar işte…
Sistemin nasıl çalıştığına gelince… Cihazın içinde optik biyosensörler var. Parmak ucundan alınan kan, bu sensörlerle analiz ediliyor. MikroRNA’lar kalp krizine özgü belirteçleri yakalıyor. Eskiden bu testlerin hastanede yapılması gerekirdi, şimdi ise ambulansta, hatta evde bile yapılabilecek. Yani ambulans ekibi, hastayı alır almaz cihazı kullanıp, doktora ön bilgi verebilecek. Bu ne demek? Zaman kazanmak, hayat kurtarmak demek.
Bakın ne oldu? Bir Türk doktor, dünya çapında ses getirecek bir buluşa imza attı. Projenin tamamlanması için çalışmalar sürüyor. Doç. Dr. Yis ve ekibi, cihazı seri üretime geçirmek ve tüm hastanelere yaymak istiyor. Ama daha yolun başındayız. Bakalım bu sistem ne zaman kullanıma girecek ve kaç hayat kurtaracak? Gelişmeleri takip ediyoruz…
Kaynak: Orijinal Haber
