Beyin yaşlanmasında yeni ipucu: 50 yaşından sonra değişmeye başlıyor

Science dergisinde yayımlanan araştırmada, Columbia Üniversitesi, New York Genom Merkezi ve California Üniversitesi bilim insanları, hipokampus bölgesindeki hücreleri farklı yaş gruplarında incelemişler. Çalışmada, 50–75 yaş arası bireylerde erken dönemde oluşan mikroglia hücrelerinin sayısının hızla azaldığı, yerini ise kan‑beyin bariyerindeki hücrelerle moleküler açıdan benzeyen yeni mikroglia benzeri hücrelerin aldığını gösterdi. Bu bulgu, mikroglia hücrelerinin tüm yaşam boyunca beyinde kaldığı kabul edilen görüşü çürütüyor.

Yeni mikroglia benzeri hücrelerde iltihaplanmayla ilişkili özelliklerin daha güçlü olduğu tespit edildi ve kan‑beyin bariyerini korumaya yardımcı olan hücrelerin de önemli ölçüde azaldığı belirlendi. DNA’nın hücre içindeki üç boyutlu düzeninin yaşla birlikte bozulduğu ve genlerin aktif veya pasif olmasında kritik rol oynadığı rapor edildi. Araştırmacılar, bu değişikliklerin yaşlanan beyinde uzun süreli iltihaplanmayı artırabileceğini düşünüyor.

Yeni York Genom Merkezi Bilimsel Direktörü ve CEO’su, Columbia Üniversitesi Profesörü Bing Ren, “Mikroglia hücreleri temizlik görevlerini yerine getiremediğinde, iltihaplanma süreçlerini tetikleyebilecek toksik maddeler birikir ve bu durum nörodejeneratif hastalıklara katkıda bulunabilir” dedi. Çalışma, ABD Ulusal Sağlık Enstitülerinin 4D Nucleome (4DN) programı kapsamında yürütülmüş ve beyin yaşlanmasının bağışıklık, damar ve sinir sistemlerinde eş zamanlı değişimler içerdiğini göstermiştir.